Welkom op Vlaardingenleest.nl, boekrecensie Bezorgde burgers - Steven de Jong






Bezorgde burgers - Steven de Jong





Over het geboefte dat om de zoveel tijd een kredietcrisis organiseert.



Het romandebuut Bezorgde burgers van Steven de Jong is een cynisch, maatschappijkritisch verhaal. Het neoliberale tijdperk wordt vanuit hyper-individueel perspectief scherp en met humor neergezet. Bezorgde burgers is het verhaal van Samuel, die zich ongehoord, ongezien en onbegrepen voelt. Hij werkt als communicatiemedewerker bij het hippe Rotterdamse communicatiebureau ‘Puntjes op de i’, waar hij marketingteksten moet corrigeren.


Samuel krijgt het steeds moeilijker met de hypocriete houding en politieke spelletjes van zijn collega’s. Bij het bureau heerst een sfeer waarbinnen je alleen wordt gewaardeerd als je de vlotte managers naar de mond praat en binnen de lijntjes blijft van een cultuur waarin verpakking belangrijker lijkt dan inhoud. Samuel krijgt weinig waardering van zijn leidinggevende en zijn collega’s en houdt zich ternauwernood staande. Hij voelt zich eenzaam en angstig en uit dit in woede, gericht op de maatschappij en op al diegenen die er wel in slagen om aan alle geschreven en ongeschreven normen te voldoen.

Samuel is sociaal onhandig. Hij heeft geen echte vrienden en in zijn vrije tijd gaat hij zich – als uitlaatklep – te buiten aan drank en drugs. Hij uit veel kritiek op de maatschappij in zijn ingezonden brieven aan dé kwaliteitskrant van Nederland. Hij zet zich daarin af tegen hypocrisie, politiek-correcte media, rijke mensen en het dedain waarmee de bestuurlijke elite – bestaande uit veel Leidse ex-corpsballen – de ‘bezorgde burgers’ neerzet, een maatschappij waarin bluf, humbug en poeha hoogtij vieren.

Om Samuel te citeren: “Het is geboefte dat om de zoveel tijd een kredietcrisis organiseert, waardoor arme gezinnen uit huis gezet worden, deurwaarders sinterklaascadeaus invorderen en vakanties niet door kunnen gaan. Geen pak dat daarvoor de bak in draait.”

Samuel radicaliseert en gaat in zijn eentje de strijd met de wereld aan. Op een gegeven moment wordt hij in een kantine vol collega’s voor schut gezet. Dan barst de bom en gaat hij compleet uit zijn dak, waarna gedwongen opname volgt in een gesloten inrichting. Onder begeleiding van therapeute Sophie werkt hij aan zijn terugkeer in de maatschappij. Om zich staande te houden ontwikkelt Samuel enkele alter ego’s. Allereerst ‘Manuel’, de man die in de inrichting op een bijna manische manier als therapie IKEA-meubels in elkaar zet. Later komt het alter ego ‘Hugo Baas’ om de hoek kijken, die in een Hugo Boss-kostuum als herintreder zijn leven weer op de rails probeert te krijgen.

Steven de Jong geeft een donkere visie op de neoliberale maatschappij, politiek en instanties. Door de ogen van vooral Samuel en zijn alter ego’s worden herkenbare pijnpunten uit onze maatschappij voor het voetlicht gebracht. Bezorgde burgers staat vol ideeën en bespiegelingen van diverse aard. Het verhaal is gelardeerd met sarcastische humor, waardoor het geheel verteerbaar blijft. De schrijfstijl van De Jong is vlot, origineel, vlijmscherp, zeer beeldend, zelfs filmisch. Het boek leest als een rollercoaster. Het radicaliseringsproces van de eenzame, kritische burger wordt door De Jong overtuigend uitgewerkt. Als lezer kijk je tot op zekere hoogte met medeleven naar het hoofdpersonage.



Steven de Jong (1981) is opinieredacteur van NRC Handelsblad. Voor nrc.nl was hij jarenlang rechtbankverslaggever. Hij deed onderzoek naar onder meer burgerparticipatie en (internet)democratie, en publiceerde in 2008 De lastige burger - Dienstverlening in een tijd van ontbrekend burgerschap. Bezorgde burgers is zijn eerste roman.

Bezorgde burgers is verschenen bij Uitgeverij Lebowski in maart 2017. Het boek telt 304 pagina’s en kost € 19,99. Het is ook als E-book te koop.








Waardering:



Boekbespreking door Wies Groeneveld

email mij

Gepubliceerd: 15-09-2017